Anayasa Mahkemesi (AYM), noterlerin hafta sonu ve resmi tatil günlerinde çalışabilmesinin önünü açan yasal mevzuatı mercek altına aldı. Yüksek Mahkeme, çalışma saatleri ve izinlerin yönetmelikle düzenlenmesini Anayasa'ya aykırı bularak iptal etti. Bu iptal kararı doğrultusunda Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) önümüzdeki 9 ay içinde yeni bir yasal düzenleme yapmazsa, özellikle hafta sonları araç alım-satımı yapan vatandaşların sıkça kullandığı "nöbetçi noter" dönemi tamamen kapanacak.
Anayasa Mahkemesi, 1512 sayılı Noterlik Kanunu’nun 52. maddesinde yer alan ve çalışma saatlerinin yönetmelikle belirlenmesini öngören hükmü iptal etti. Kararın gerekçesinde, Anayasa’nın 50. maddesiyle korunan "dinlenme hakkının" sınırlarının ancak kanunla çizilebileceği, bu yetkinin genel bir çerçeve olmadan idareye (yönetmeliğe) devredilemeyeceği vurgulandı. AYM, yasal bir boşluk oluşmaması adına iptal hükmünün yürürlüğe girmesi için Meclis'e 9 aylık bir süre tanıdı.
Anayasa Mahkemesi, çalışanların dinlenme hakkının ancak kanunla düzenlenebileceğini belirterek nöbetçi noterliğin yasal dayanağını iptal etti; TBMM 9 ay içinde yeni bir kanun çıkarmazsa nöbetçi noter uygulaması tamamen sona erecek.
"Dinlenme Hakkı Yönetmelikle Sınırlanamaz"
Yüksek Mahkeme'nin aldığı iptal kararının merkezinde, çalışanların anayasal haklarının korunması ilkesi yer alıyor. Mevcut sistemde çalışma usullerinin Türkiye Noterler Birliği’nin görüşüyle Adalet Bakanlığı yönetmeliğine bırakılması, AYM tarafından sert bir dille eleştirildi.
Anayasa Mahkemesi kararında şu hukuki dayanaklar öne çıktı:
Kanunilik İlkesi: Anayasa'nın 13. ve 50. maddelerine göre, hafta tatili ve izin haklarına getirilecek sınırlandırmalar sadece kanun yoluyla yapılabilir.
Yetki Devri Engeli: Temel hakları etkileyen bir konuda, sınırları net bir şekilde belirlenmiş genel bir yasal çerçeve çizilmeden yetkinin tamamen idari yönetmeliklere bırakılması anayasal açıdan geçersiz kabul edildi.
9 Aylık Süre Başladı: Mevcut Durum Ne Olacak?
AYM, iptal kararının Resmi Gazete'de yayımlanmasıyla birlikte yürürlüğe girmesi durumunda hem noterlik hizmetlerinde kaos yaşanacağını hem de vatandaşların mağdur olacağını öngörerek geçiş süreci tanıdı.
Geçiş Süreci: İptal kararı, Resmi Gazete ilanından 9 ay sonra resmen yürürlüğe girecek.
Uygulamanın Geleceği: Vatandaşların hafta sonu araç tescil ve satış işlemlerini yapmasını sağlayan nöbetçi noterlik sistemi, önümüzdeki 9 ay boyunca kesintisiz hizmet vermeye devam edecek.
Meclis'in Rolü: Bu 9 aylık takvim içerisinde TBMM'nin Anayasa'daki "kanunilik" şartına uygun, çalışanların dinlenme haklarını gözeten yeni bir kanun tasarısı hazırlayıp yasalaştırması gerekiyor. Eğer Meclis bu adımı atmazsa, süre bitiminde hafta sonu noter işlemleri tamamen durdurulacak.
İlk yorumu sen yap! Düşüncelerini bizimle paylaş.