Gazeteci Yazar İsmet Orhan’dan Tartışma Yaratan İfadelere Sert Tepki: "Önce Tiyatroyu Yaşatın, Sonra Tabelasını Değiştirin"

Gazeteci yazar İsmet Orhan, kaleme aldığı "Sahnedeki İsim, Perdedeki Kimlik" başlıklı yazısında, sanat camiasında köklü kavramlar üzerine yürütülen tartışmaları ve kültür dünyasının içinde bulunduğu ekonomik krizleri değerlendirdi. Orhan, "Türk tiyatrosu" tanımı yerine "Türkiye tiyatrosu" denilmesi gerektiği yönündeki ifadelere sert tepki gösterdi.

"Köklerini İnkar Eden Sanat Evrensel Olmayı Bırakır"

Türk tiyatrosu, Türk sineması ve Türk edebiyatı gibi kavramların bu toprakların tarihsel ve kültürel birikiminden doğduğunu belirten İsmet Orhan, bu ifadelerin başka kültürleri dışlama anlamı taşımadığını vurguladı. Orhan, değerlendirmesinde şu ifadelere yer verdi:

"Bir ülkenin sanatını evrenselleştirmek için geçmişinden utanmak gerekmez. Köklerini inkar eden sanat, evrensel olmayı bırakır; yalnızca köksüzleşir. Çıkarlarına mahkum duygularla şöhret saltanatı sürdürenler, sanatın sınırlarını kendilerine uydurma çabası içindeler. Kelimelerin bir hafızası, kavramların bir geçmişi vardır."

"Kültür Politikaları Sessiz Kalıyor"

Sanatın siyasete, sansüre ve ekonomik çıkarlara teslim edilmemesi gerektiğinin altını çizen Orhan, tiyatro salonlarının kapanması ve sanatçıların yaşadığı ekonomik geçim sıkıntılarına dikkat çekti. Sahnelerin boş kalması riskine işaret eden yazar, eleştirilerini şu sözlerle tamamladı:

"Salonlar kapanıyor, sanatçı geçinemiyor; buna karşın kültür politikaları sessiz kalıyor. Toplumun 'açlık' sahnesi siyasette gişe rekorları kırarken siz ve sizler önce tiyatroyu yaşatın, sonra tabelasını değiştirmeye kalkın. Unutmayın, sahne boşsa üzerine yazdığınız ismin hükmü yoktur."

ORHAN'IN YAZISININ TAMAMI:

SAHNEDEKİ İSİM PERDEDEKİ KİMLİK

Avrupa görmüş,
Ünlü bir sanatçı,
“ Türk tiyatrosu demeyelim, Türkiye tiyatrosu diyelim “ dedi …

Türk tiyatrosu
Türk sineması
Türk müziği
Türk edebiyatı

Bu toprakların,
Tarihsel ve kültürel birikiminden doğmuş kavramlardır …

Bunları kullanmak,
Başka kültürleri dışlama anlamı taşımaz …

Ne yapmaya çalıştığının farkında mı ?
Yaptığı,
Sanatın adı mı ?
Aidiyetin tanımı mı ?

+++

Bir ülkenin,
Sanatını evrenselleştirmek için,
Geçmişinden utanmak gerekmez …

Köklerini inkar eden sanat,
Evrensel olmayı bırakır,
Yalnızca köksüzleşir …

Çünkü !

Kelimelerin bir hafızası,
Kavramların bir geçmişi vardır …

+++

Sanatın …

Siyasete,
Sansüre,
Ekonomik çıkarlara teslim edilmemesi elzemdir …

Teslim edilirse !

Seyirci - oyuncu
Yazar - yönetmen
Arasında kopukluk yaşanır …

Tiyatronun,
Toplumu sorgulama ve doğruya dönüştürme sorumluluğu yok olur …

***
Sonuca bakarsanız ?…

Salonlar kapanıyor,
Sanatçı geçinemiyor…

Buna karşın,
Kültür politikaları sessiz kalıyor …

Toplumun “ açlık “ sahnesi,
Siyasette gişe rekorları kırarken…

Kendi çıkarlarına mahkum duygularla,
Şöhret  saltanatı sürenler,
Sanatın sınırlarını da kendilerine uydurma çabası içindeler …

Siz ve sizler,
Önce tiyatroyu yaşatın,
Sonra tabelasını değiştirmeye kalkın …

Unutmayın !

Sahne boşsa,
Üzerine yazdığın ismin hükmü yoktur …